De vennootschap met beperkte aansprakelijkheid: een vals gevoel van veiligheid? (Eska Law)

Auteur: Eska Law

Veel ondernemers kiezen voor een BV of NV omdat een vennootschap in principe een duidelijke scheiding maakt tussen het bedrijfsvermogen en het privévermogen. Gaat de onderneming failliet, dan blijven uw woning, spaargeld en andere persoonlijke bezittingen normaal gezien buiten schot.

Toch is die bescherming niet onbeperkt. In bepaalde omstandigheden kan een bestuurder persoonlijk aansprakelijk worden gesteld voor schulden die na een faillissement onbetaald blijven. Persoonlijke aansprakelijkheid ontstaat echter niet automatisch: er moet sprake zijn van een fout die aan de bestuurder kan worden verweten én van een oorzakelijk verband met de geleden schade.

Een belangrijk risico ontstaat wanneer een bestuurder ernstige fouten maakt die hebben bijgedragen aan de financiële ondergang van de onderneming. Denk bijvoorbeeld aan het verder aangaan van verplichtingen terwijl duidelijk is dat de vennootschap haar schulden niet meer kan betalen, het verwaarlozen van de boekhouding of het wegsluizen van activa vlak voor een faillissement.

Wanneer een rechter oordeelt dat een bestuurder zich op een manier heeft gedragen die geen redelijk en voorzichtig bestuurder in dezelfde omstandigheden zou aanvaarden, kan hij of zij persoonlijk moeten bijdragen aan de schuldenlast van de failliete vennootschap.

Ook schulden tegenover de overheid verdienen bijzondere aandacht. Wanneer sociale bijdragen of btw worden geïnd maar niet worden doorgestort, kunnen bestuurders onder bepaalde voorwaarden persoonlijk worden aangesproken. De wetgever en de rechtbanken kijken hier streng naar omdat het gaat om bedragen die eigenlijk bestemd waren voor de sociale zekerheid of de fiscus.

Daarnaast speelt een correcte administratie een cruciale rol. Het tijdig neerleggen van de jaarrekening is niet zomaar een formaliteit. Wie dit gedurende meerdere jaren nalaat en vervolgens met een faillissement wordt geconfronteerd, kan het vermoeden tegen zich krijgen dat er sprake was van een ernstige bestuursfout. In dat geval moet de bestuurder zelf aantonen dat het faillissement een andere oorzaak had.

Een ander gevoelig punt is het blijven voortzetten van activiteiten wanneer duidelijk wordt dat de onderneming geen realistische toekomst meer heeft. Bestuurders worden geacht tijdig in te grijpen wanneer de financiële situatie uitzichtloos wordt. Wie ondanks een structurele insolventie blijft doorgaan en daardoor de schulden verder laat oplopen, riskeert achteraf persoonlijk verantwoordelijk te worden gehouden voor de schade die hierdoor ontstaat.

Hoewel de beperkte aansprakelijkheid een van de belangrijkste voordelen van een vennootschap blijft, mogen bestuurders zich daardoor niet in een vals gevoel van veiligheid laten wiegen. Een zorgvuldig bestuur, een correcte boekhouding, het naleven van de wettelijke formaliteiten en tijdige actie bij financiële problemen zijn essentieel om persoonlijke aansprakelijkheid te vermijden. Wie twijfelt over zijn positie of de financiële gezondheid van zijn onderneming, doet er goed aan tijdig juridisch of financieel advies in te winnen.

BRON: Wetboek van Vennootschappen en Verenigingen

Bron: Eska Law