Kan een erfgenaam worden opgezadeld met een fiscale boete van 200% voor fraude van een overledene? Cass. 3 april 2026  (Eric B.)

Auteur: Eric B.

Samenvatting gemaakt met behulp van AI

Feiten

Een vader diende tussen 2011 en 2014 zijn belastingaangiften in. De fiscus stelde vast dat deze onjuist waren en gepaard gingen met valsheid in geschrifte door het gebruik van valse aankoopborderellen.  Hierdoor kreeg hij een zware belastingverhoging van maar liefst 200% opgelegd. In december 2020 overleed de man, waarna zijn dochter de erfenis aanvaardde. Zij nam hierdoor ook de lopende gerechtelijke procedure over, maar de rechter weigerde aanvankelijk om de zware belastingverhogingen te annuleren.

Verweermiddelen

De dochter vocht deze ongunstige beslissing aan. Zij voerde aan dat zij zélf persoonlijk nooit een valse of onvolledige aangifte had ingediend. Volgens haar argumentatie heeft een belastingverhoging van 200% een uitgesproken repressief en straffend karakter. Ze beriep zich hierbij op het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens (EVRM) en stelde dat een strafrechtelijke verantwoordelijkheid onmogelijk kan overgaan op de erfgenamen na het overlijden van de dader.

Principes

De hoogste rechtsregels en het EVRM (artikel 6) garanderen voor iedereen het vermoeden van onschuld. Hieruit volgt het fundamentele principe dat een strafrechtelijke verantwoordelijkheid absoluut niet overleeft na het overlijden van de dader. Dit geldt eveneens voor administratieve sancties die een duidelijk straffend (repressief) karakter hebben. Een fiscale boete van 200% wegens valsheid in geschrifte is ontegensprekelijk zo’n zware repressieve sanctie. Omdat de dochter persoonlijk geen enkele inbreuk had gepleegd, kon deze zware straf wettelijk gezien niet aan haar als erfgename worden doorgegeven.

Besluit

Het rechtscollege geeft de eisende dochter over de hele lijn gelijk en vernietigt de eerdere uitspraak.

De belastingverhoging van 200% is onwettig ten aanzien van de onschuldige erfgename. De zaak wordt bijgevolg verwezen naar een ander hof van beroep voor een volledig nieuwe en correcte beoordeling van dit geschil.

Lees hier het arrest