De Belgische ELTIF: klaar voor lancering in 2022? (Tiberghien)
Auteurs: Dirk Coveliers en Yannick Cools (Tiberghien)
ELTIF geïntroduceerd medio 2021
Bij wet houdende diverse bepalingen van 27 juni 2021 (B.S. 9 juli 2021) werd het regime van een European Long Term Investment Fund (hierna “ELTIF”) ingeschreven in de wet van 19 april 2014 betreffende de alternatieve instellingen voor collectieve belegging en hun beheerders. Met deze wet kon het regime van de Europese ELTIF eindelijk in werking treden in het Belgische recht nadat er toch al enige tijd een EU-verordening in die zin bestond (EU-verordening 2015/760 van 29 april 2015). Hoewel er daar initieel wat verwarring over bestond, kan de ELTIF wel degelijk als afzonderlijke entiteit door het leven gaan (en dus niet enkel als “label”).
Het ELTIF-vehikel heeft als doel om investeringen op lange termijn in de reële Europese economie te promoten (“Europa 2020-strategie”). Hierbij wil men vnl. investeringen in het publieke domein aanmoedigen met oog op jobcreatie, infrastructuurontwikkeling, mobiliteitsprojecten, maar ook investeringen in bepaalde niet-beursgenoteerde ondernemingen of beursgenoteerde kleine en middelgrote ondernemingen.
In aanmerking komende investeringen zijn dus o.a. (i) infrastructuurprojecten (vervoer, milieu- en sociale infrastructuur, publiek-private samenwerkingen); (ii) financieringsprojecten voor energietransitie; (iii) digitale transformatieprojecten; (iv) vastgoedprojecten (rusthuizen, scholen, ziekenhuizen, gevangenissen, sociale huisvesting); (v) projecten ter ondersteuning van kleine en middelgrote ondernemingen.
Een ELTIF kan investeren in een breed scala aan activa, mits deze een langetermijnkarakter hebben en passen in de strategie van slimme, duurzame en inclusieve groei in de zin van de voormelde Europa 2020-strategie.
Het lijkt er dus op dat de ELTIF ook zeker mee zal kunnen surfen op de nieuwe hype van zgn. ESG-fondsen. Bovendien zal de ELTIF ook een geschikte entiteit zijn om mee te dingen naar aanbestedingen door het Belgisch federaal transformatiefonds (beheer door het FPIM) in het kader van het post-COVID herstelplan.
Om te kwalificeren als ELTIF moet het fonds logischerwijze beheerd worden door een AIFM beheerder, erkend worden door de FSMA, opgericht worden onder de vorm van een vennootschap (contractuele basis is niet mogelijk), minimum 70% van zijn middelen investeren in gekwalificeerde investeringen (langetermijninvesteringen met de nadruk op slimme, duurzame en inclusieve groei), mag het fonds niet speculeren op een prijsdaling (“short selling”) en is het aan stringente eisen onderworpen in termen van hefboomfinanciering en derivaten.
Zowel institutionele en professionele investeerders kunnen instappen, maar ook bepaalde particuliere beleggers. Dit instrument is derhalve bedoeld om cofinanciering en samenwerkingen tussen de openbare en de particuliere sector te bevorderen.
Belastingregime ELTIF: een stapje verder dan DBI-bevek?
Hoewel de ELTIF dus van start kon gaan als afzonderlijke investeringsentiteit, was het tot voor kort weinig aantrekkelijk om dergelijk fonds op te starten aangezien de Belgische wetgever niet had stilgestaan bij de taxatie van het vehikel. De EU-verordening regelt evenmin deze aspecten.
Tot voor kort was de conclusie dat, aangezien er geen bijzondere bepalingen voorzien waren m.b.t. de behandeling in de vennootschapsbelasting, de ELTIF, als binnenlandse vennootschap, aan het normale regime vennootschapsbelasting onderworpen was. Dit veronderstelt een 25% taxatie op niveau van het fonds van zowel in principe de inkomsten afkomstig van aandelen, als op de inkomsten afkomstig van schuldfinanciering. Onroerende inkomsten zijn in principe ook belastbaar.
Enkel inkomsten (dividenden, meerwaarden) afkomstig van aandelen konden eventueel geneutraliseerd worden indien de ELTIF onder bepaalde voorwaarden desgevallend kon kwalificeren als beleggingsvennootschap en op die manier een soepeler DBI-regime kon genieten. Doch de inkomsten afkomstig van bv. schuldfinanciering of onroerende inkomsten bleven volledig getaxeerd aan 25% vennootschapsbelasting.
Weinig interessant dus.
Met het wetsontwerp houdende diverse fiscale bepalingen wenst de Belgische regering verschillende zaken te behartigen, waaronder de introductie van een performant fiscaal kader m.b.t. de Belgisch ELTIF.
Het nieuwe belastingkader voor de ELTIF is erop gericht om:
- het beleggingsinstrument vennootschapsbelasting neutraal te maken;
- economische dubbele belasting voor vennootschappeninvesteerders te voorkomen;
- en af te zien van roerende voorheffing voor investeerders niet-inwoners.
Zo voorziet de Belgische wetgever in de uitdrukkelijke toepassing van het regime van artikel 185bis W.I.B. 1992 op de ELTIF. Dit veronderstelt dat het vehikel een van het normaal regime vennootschapsbelasting afwijkend regime kent, hetgeen impliceert dat bv. inkomsten afkomstig van aandelen (dividenden, meerwaarden), inkomsten afkomstig van schuldfinanciering en onroerende inkomsten eenvoudigweg geen deel uitmaken van de belastbare grondslag van de vennootschap. In principe betaalt men dan ook niet langer belastingen op vermelde inkomsten, althans niet op niveau van het fonds.
Voor de beheerders van het fonds verandert er in principe niets: zij worden nog steeds belast op de vergoedingen die zij ontvangen voor het beheer overeenkomstig het op hen van toepassing zijnde regime.
Om te voorkomen dat de inkomsten afkomstig van onderliggende investeringsvennootschappen bij uitkering aan de investeerders-vennootschappen een tweede keer belast zouden worden (éénmaal belast in de targetvennootschap en éénmaal in hoofde van de investeerder-vennootschap), voorziet men in een afwijking van de normale regels van het DBI-regime zodat inkomsten afkomstig van “goede” aandelen in aanmerking komen voor DBI-aftrek.
Dit is een soortgelijk regime zoals men dat kent van de alomgekende “DBI-bevek”, doch met die uitzondering dat een ELTIF niet verplicht wordt jaarlijks te voorzien in een uitkering van minimaal 90% van de netto-inkomsten. Erop gelet dat dit een volledige kapitalisatie van de investeringsinkomsten mogelijk maakt mét recht op de Belgische DBI-aftrek, maakt deze fiscale behandeling van de ELTIF bijgevolg een zeer interessant nieuw investeringsvehikel.
In tegenstelling tot een gewone DBI-BEVEK, kan de DBI-vrijstelling bovendien ook van toepassing zijn op (het deel van) het dividend afkomstig van onroerende inkomsten die in het buitenland worden belast.
Bijzondere voorwaarden en verplichtingen gelden evenwel om dergelijk “DBI-regime” toe te kunnen passen/aan te kunnen bieden aan de beleggers-vennootschappen (bv. een op maat gemaakte ventilatieverplichting is onontbeerlijk).
Om de aantrekkelijkheid van het fonds volledig te maken ten aanzien van EU investeerders-vennootschappen (en omdat het EU-recht dit oplegt), wordt afgezien van roerende voorheffing op die inkomsten die afkomstig zijn van “goede aandelen” van Belgische oorsprong.
In principe kan de Belgische ELTIF ook toepassing genieten van het ruime netwerk aan dubbelbelastingverdragen dat België gesloten heeft, wat internationale investeringen en instap van internationale investeerders zal vergemakkelijken.
Het fonds zal eens ingeschreven bij de FSMA ook onderworpen worden aan de jaarlijkse taks op collectieve beleggingsinstellingen van 0,0925% (de zgn. “abonnementstaks”). Vermits een ELTIF ook aandelenklassen kan creëren, kan ook voorzien worden in een aparte aandelenklasse voor institutionele en professionele beleggers waarvoor deze abonnementstaks verlaagd kan worden tot 0,01%.
Tenslotte geven we nog mee dat de wetgever van de gelegenheid gebruik heeft gemaakt om de Koning te machtigen een specifiek boekhoudkundig kader uit te werken voor de ELTIF.
Op heden is er nog geen officiële publicatie van de wet houdende diverse fiscale bepalingen die de fiscale aspecten van de ELTIF in het leven zal roepen, maar aangezien de tekst in plenaire vergadering werd aangenomen op 13 januari 2022 kan de publicatie en dus ook de inwerkingtreding van dit wettelijk fiscaal kader dan ook kortelings verwacht worden.
Met de ELTIF heeft de Belgische wetgever terecht investeringen op lange termijn willen promoten en heeft daarvoor voorzien in een uiterst interessant taxatieregime van het investeringsvehikel.
Bron: Tiberghien
» Bekijk alle artikels: Successie & Vermogen