Actualia Overheidsopdrachten
2023/2024

Dhr. Constant De Koninck (Rekenhof) en mr. Peter Teerlinck (& De Bandt)

Webinar op dinsdag 3 december 2024


Boek 7 ‘Bijzondere contracten’
en de impact voor de bouw- en vastgoedsector

Prof. dr. Kristof Uytterhoeven (Caluwaerts Uytterhoeven)

Webinar op donderdag 7 november 2024


Recente wetgevende ontwikkelingen
met impact op de bouwsector

Prof. dr. Kristof Uytterhoeven (Caluwaerts Uytterhoeven)

Webinar op dinsdag 27 augustus 2024

Circulaire economie. Gunningscriterium. Arrest Raad van State 19 april 2024 (Equator)

Auteur: Steven Van Garsse (Equator)

De opname van circulaire overwegingen in overheidsopdrachten kan op verschillende manieren. Eén mogelijkheid is een beoordelingscriterium opnemen om circulariteit aan te moedigen. In casu was een gunningscriterium opgenomen inzake het recyclagepercentage (bij matrassen).  Inschrijvers moesten het bewijs voorleggen van het recyclagepercentage dat zij behaald hebben in het afgelopen jaar. Dit wordt vastgesteld door een externe auditor. Vervolgens leidt dit percentage tot een bepaalde score voor elke offerte, berekend aan de hand van de regel van drie.

De wettigheid van het gunningscriterium wordt voor de Raad van State gebracht. De Raad van State bevestigt dat het criterium verband houdt met het voorwerp van de opdracht, maar is van oordeel dat het een onvoldoende basis biedt om te komen tot de economisch meest voordelige offerte:

Terecht verklaart de verwerende partij dat de intrinsieke kwaliteit van de offertes, in het licht van het voorwerp van de opdracht, inherent verbonden is aan de hoeveelheid matrassen die door de inschrijvers kunnen worden ontmanteld en vervolgens gerecycleerd. Een gunningscriterium inzake het recyclagepercentage lijkt aldus verband te houden met het voorwerp van de opdracht, en dus relevant te zijn.

De omstandigheid dat het recyclagepercentage ook betrekking heeft op de technische of beroepsbekwaamheid van de inschrijvers lijkt zich als zodanig niet te verzetten tegen het hanteren van datzelfde criterium als gunningscriterium. Wel moet het dan gaan om criteria met een verschillende finaliteit. Voor de selectie moet het criterium zo worden bepaald dat het recyclagepercentage het mogelijk maakt de geschiktheid van de inschrijver na te gaan. Voor de vergelijking van de offertes, dus als gunningscriterium, moet het criterium zo worden bepaald dat het recyclagepercentage het mogelijk maakt om de intrinsieke waarde van de offertes na te gaan. Het recyclagepercentage als gunningscriterium moet het meer bepaald mogelijk maken om te beoordelen in welke mate de inschrijvers een offerte aanbieden waarmee meer dan het minimaal te behalen recyclagepercentage bereikt kan worden.

Te dezen doet het middel in het bijzonder de vraag rijzen of de concrete invulling van het gunningscriterium inzake het recyclagepercentage het mogelijk maakt om de economisch meest voordelige offerte aan te wijzen. Zoals het criterium is omschreven, heeft een inschrijver geen enkele invloed op de berekening van het percentage. Het percentage betreft geen werkelijk ‘aanbod’ vanwege de inschrijver. Met het criterium kan men enkel achterhalen in hoeverre de inschrijvers in het verleden hebben ingezameld & gerecycleerd. Ook de door de inschrijvers geleverde inspanningen op het vlak van de recyclage, waarin de verwerende partij een inzicht beoogt te verwerven, zijn beperkt tot de inspanningen die zij tot 2022 hebben geleverd. Mogelijke innovatieve ontwikkelingen van latere datum, ten gevolge van bijvoorbeeld nieuwe technieken of het vinden van betere afzetkanalen, lijken niet in aanmerking te worden genomen om de intrinsieke kwaliteit van de offerte te meten.

Door het recyclagepercentage uitsluitend te laten afhangen van het opgemaakte attest inzake 2022, conform de door de aanbesteder gevolgde berekeningswijze werd in casu een gunningscriterium gehanteerd dat onvoldoende representatief lijkt om te kunnen bepalen welke van de ingediende offertes de economisch meest voordelige is.

Lees hier het arrest

» Bekijk alle artikels: Overheid & Aanbesteding