Cass. 4 september 2020, nr. C.20.0017.N: bevoegdheid van de beslagrechter (Tijdschrift voor Belgisch Handelsrecht)

Auteur: Inge Vandeplas (Tijdschrift voor Belgisch Handelsrecht)

Publicatiedatum: 05/11/2020

Het komt de beslagrechter toe om in het kader van een uitvoerend beslag als bodemrechter uitspraak te doen over incidentele geschillen met betrekking tot de omvang van het verhaalsrecht van de schuldeiser en geschillen die onlosmakelijk verbonden zijn met de tenuitvoerlegging.

Zoals meestal het geval is bij geschillen met betrekking tot beslag onder derden, zijn de feiten voorafgaand aan dit geschil redelijk complex. Het begint met een uitvoerbare titel die de RZS (eiser) heeft ten aanzien van verschillende vennootschappen in vereffening en faillissement (tweede verweerder). Op basis van deze uitvoerbare titel legt eiser uitvoerend beslag onder derden in handen van een accountingkantoor op een verkoopprijs die het accountingkantoor verschuldigd was aan United Tax Network (eerste verweerder) vanwege de aankoop van een klantenportefeuille. Het United Taxt Network tekent verzet aan tegen dit beslag onder derden, omdat eiser ten aanzien van hen niet over een uitvoerbare titel beschikt. Hierop voerde eiser aan dat het Tax Network slechts in het bezit was gekomen van de klantenportefeuille door middel van een gesimuleerde eigendomsoverdracht van de tweede verweerder aan het Tax Network. Hierdoor zou de opbrengst van de verkoop slechts in schijn toebehoren aan de Tax Network en is de tweede verweerder, ook wel de schuldenaar van de RSZ, de echte gerechtigde van de verkoopprijs op de koper van de klantenportefeuille. Bijgevolg is de eiser van oordeel dat hij beslag onder derden kan leggen bij de schuldenaar van de eerste verweerder.

Het hof van beroep oordeelt dat de eiser inderdaad niet over een uitvoerbare titel beschikt ten aanzien van United Tax Network (eerste verweerder). Bovendien komt het niet toe aan de beslagrechter om te oordelen over de aangevoerde simulatie van eigendomsoverdracht tussen de eerste en tweede verweerder. Dergelijke geschillen betreffen de grond van de zaak en komen toe aan de bodemrechter, aldus het hof van beroep.

Het Hof van Cassatie gaat niet akkoord met deze redenering. Volgens het Hof mag de beslagrechter uitspraak doen over de wettigheid en regelmatigheid van de tenuitvoerlegging, maar is niet gerechtigd om uitspraak te doen over andere geschillen betreffende de tenuitvoerlegging. Echter, de beslagrechter kan wel uitspraak doen over eigendomsbetwistingen met betrekking tot de beslagen goederen en onttrekking van onroerende goederen van een beslagprocedure. Hieruit volgt dat het de beslagrechter toekomt om in het kader van een uitvoerend beslag als bodemrechter uitspraak te doen over incidentele geschillen met betrekking tot de omvang van het verhaalsrecht van de schuldeiser en geschillen die onlosmakelijk verbonden zijn met de tenuitvoerlegging. Bijgevolg, verantwoorden de appelrechters hun beslissing niet naar recht, wanneer zij oordelen dat de beslagrechter niet bevoegd is om te oordelen over de simulatie van eigendomsoverdracht.

Lees hier het originele artikel