Richtsnoeren inzake transparantie van door AI gegenereerde inhoud (Europese Commissie)

De richtsnoeren verduidelijken deze verplichtingen, bieden rechtszekerheid over het toepassingsgebied en vormen een aanvulling op de praktijkcode inzake transparantie van door AI gegenereerde inhoud. De richtsnoeren zijn ontwikkeld met inbreng van de lidstaten, de AI-raad en andere belanghebbenden via een openbare raadpleging.

Transparantieverplichtingen voor aanbieders en exploitanten van AI

De snelle ontwikkeling van generatieve en interactieve AI-systemen maakt het steeds moeilijker om AI-interacties en door AI gegenereerde inhoud te onderscheiden van door de mens gecreëerde en authentieke inhoud. Individuen worden ook steeds meer blootgesteld aan emotieherkenning en biometrische categorisering zonder hun medeweten. Dit brengt nieuwe risico’s met zich mee op het gebied van onjuiste informatie en manipulatie op grote schaal, fraude, nabootsing en misleiding van de consument.

Artikel 50 van de AI-wet is van toepassing met ingang van 2 augustus 2026. Het bevat transparantieverplichtingen voor aanbieders en exploitanten van bepaalde AI-systemen, waaronder generatieve en interactieve AI-systemen en deepfakes.

Aanbieders moeten:

• AI-systemen zodanig ontwerpen dat personen expliciet worden geïnformeerd wanneer zij rechtstreeks met een AI-systeem interageren
• Machineleesbare markeringen toevoegen om door AI gegenereerde of gemanipuleerde inhoud te kunnen detecteren

Exploitanten van AI-systemen moeten personen informeren wanneer zij worden blootgesteld aan:

• Instrumenten voor emotieherkenning en biometrische categorisering
• Deepfakes
• Tekstpublicaties over aangelegenheden van algemeen belang zonder menselijke toetsing of redactionele controle

Deze verplichtingen zijn bedoeld om het vertrouwen en de integriteit in het informatie-ecosysteem te bevorderen. Mensen moeten weten wanneer ze interactie hebben met AI of worden blootgesteld aan door AI gegenereerde inhoud. Dit zal hen helpen weloverwogen beslissingen te nemen, hun vertrouwen en vertrouwen in AI te kalibreren en verkeerde informatie of misleiding te voorkomen.

De nationale markttoezichtautoriteiten, het AI-bureau (voor systemen die onder zijn toezicht staan) en de Europese Toezichthouder voor gegevensbescherming (wanneer EU-instellingen aanbieders/exploitanten zijn) zijn verantwoordelijk voor de handhaving van deze regels.

Inhoud van de richtsnoeren

De richtsnoeren verduidelijken het begrip “aanbieders en exploitanten van AI-systemen” en stellen duidelijke verwachtingen ten aanzien van de transparantieverplichtingen die gelden voor elke belanghebbende in de waardeketen. Ze geven definities van bepaalde concepten en schetsen vrijstellingen en diverse, praktische voorbeelden van wat binnen en buiten het toepassingsgebied valt. Deze omvatten definities van direct interactieve AI-systemen, synthetische inhoud, deepfakes, door AI gegenereerde tekst over aangelegenheden van algemeen belang en voorbeelden van uitzonderingen, zoals standaardbewerking.

In de richtsnoeren wordt ook uitgelegd hoe de naleving van de transparantieverplichtingen van de AI-verordening kan worden aangetoond, onder meer door naleving van de praktijkcode inzake transparantie van door AI gegenereerde inhoud. Aanbieders en exploitanten van generatieve AI-systemen die besluiten zich niet aan de code te houden, moeten met gelijkwaardige alternatieve middelen aantonen dat zij voldoen aan de verplichtingen inzake markering en etikettering van door AI gegenereerde inhoud. Voor de andere transparantieverplichtingen (bv. met betrekking tot AI-systemen die interageren met personen) kunnen aanbieders en exploitanten zelf passende maatregelen vaststellen, rekening houdend met de richtsnoeren.

Bron: Europese Commissie