Annulatie van een pakketreis. Wat zijn onvermijdbare en buitengewone omstandigheden? Cass. 30 maart 2026 (Eric B.)

Auteur: Eric B.

Samenvatting gemaakt met behulp van AI

Feiten

Een bedrijf boekte begin 2020 een teambuildingreis voor 150 werknemers naar Duitsland via een reisbureau. Door de uitbraak van de pandemie werd de trip uitgesteld naar december 2021.

In september 2021 betaalde het bedrijf een stevig voorschot van ruim 51.000 euro.

Echter, door de opmars van een nieuwe virusvariant in het najaar van 2021 verstrengden de maatregelen in beide landen opnieuw aanzienlijk.

In januari 2022 besloot het bedrijf om definitief van de reis af te zien en eiste het de volledige terugbetaling van het betaalde voorschot.

Verweermiddelen

Het reisbureau weigerde de terugbetaling en vocht de eerdere beslissing van de rechter aan.

Volgens het reisbureau was er in december 2021 helemáál geen sprake van geldige onvermijdbare en buitengewone omstandigheden. Zij redeneerden dat de verstrengde gezondheidsmaatregelen op het moment van de definitieve boeking in september 2021 al perfect voorzienbaar waren. Daarenboven stelden zij dat deze maatregelen de reis op zich niet fysiek onmogelijk maakten.  De lagere rechter had eerder geoordeeld dat die voorzienbaarheid er niet toe deed, wat nu wordt aangevochten.

Principes

De wettelijke regeling rond pakketreizen bepaalt dat een reiziger kosteloos mag opzeggen bij onvermijdbare en buitengewone omstandigheden.  De Europese rechtspraak heeft echter glashelder gemaakt dat omstandigheden die al bekend of voorzienbaar waren bij het sluiten van het contract, deze annulering niet zomaar rechtvaardigen. Een reiziger heeft dat specifieke risico immers bij de boeking al ingecalculeerd en aanvaard. Een kosteloze annulering is achteraf enkel nog geldig indien de voorziene situatie onverwachts nog ‘aanzienlijke wijzigingen’ onderging, waardoor een compleet nieuwe situatie ontstond. Een rechter is dus wettelijk verplicht om in detail te onderzoeken of de omstandigheden op het moment van de annulering daadwerkelijk verslechterd waren vergeleken met wat men bij de boeking kon voorzien.

Besluit

Het hoogste rechtscollege vernietigt de eerdere uitspraak in deze zaak volledig. Het was juridisch onterecht om te beslissen dat het bedrijf het voorschot mocht terugkrijgen zónder de voorzienbaarheid van de maatregelen op het boekingsmoment diepgaand te onderzoeken. De volledige rechtszaak wordt nu verwezen naar een ander hof van beroep voor een compleet nieuwe en correcte beoordeling.

Lees hier het arrest