Onontvankelijkheid van burgerlijkepartijstelling en heropening der debatten. Cass. 6 mei 2026 (Eric B.)

Auteur: Eric B.

Samenvatting gemaakt met behulp van AI

Feiten

De eisers stelden zich burgerlijke partij in een strafzaak inzake oplichting en valsheid in geschrifte.

De kamer van inbeschuldigingstelling verklaarde de strafvordering tegen een eerste verweerder verjaard en oordeelde ambtshalve, zonder de debatten te heropenen, dat de burgerlijkepartijstelling onontvankelijk was. Ten aanzien van een tweede verweerder werd de vordering onontvankelijk verklaard wegens de wettelijke verschoning door familieverwantschap. De eisers werden door de rechter tevens veroordeeld tot de betaling van twee afzonderlijke rechtsplegingsvergoedingen aan de eerste verweerder.

Verweermiddelen

De eisers voeren aan dat de kamer van inbeschuldigingstelling de rechten van verdediging fundamenteel miskent door ambtshalve een onontvankelijkheid op te werpen zonder de debatten te heropenen. Verder bekritiseren zij dat de appelrechters niet hebben geantwoord op hun formele conclusies om de feiten te herkwalificeren naar misdrijven waarvoor de familieverschoning niet geldt. Tot slot betwisten de eisers de onwettige toekenning van twee afzonderlijke rechtsplegingsvergoedingen in éénzelfde geschil tegen één partij.

Principes

Krachtens het Wetboek van Strafvordering is de kamer van inbeschuldigingstelling verplicht om de heropening van de debatten te bevelen wanneer zij ambtshalve oordeelt dat er een grond tot onontvankelijkheid bestaat. Een rechter die nalaat de debatten te heropenen alvorens de onontvankelijkheid ambtshalve uit te spreken, schendt de wet. Voorts is een onderzoeksgerecht niet wettelijk verplicht om vervolgingen in te stellen voor nieuwe feiten die uit het dossier blijken en dient zij een weigering hiertoe niet uitdrukkelijk te motiveren. Tot slot moet de rechter, wanneer meerdere partijen eenzelfde rechtsvordering tegen één persoon instellen, voorafgaandelijk vaststellen of het om afzonderlijke geschillen gaat alvorens meerdere rechtsplegingsvergoedingen toe te kennen.

Besluit

Het Hof van Cassatie vernietigt het arrest gedeeltelijk, met name wat betreft de burgerlijke rechtsvorderingen tegen de eerste verweerder en de onwettig begrote rechtsplegingsvergoedingen.

De aldus beperkte zaak wordt ter verdere behandeling verwezen naar de kamer van inbeschuldigingstelling van het hof van beroep te Luik.

Lees hier het arrest