Het ondernemingsstrafrecht: gevolgen voor ondernemingen en bestuurders (Dehaese & Dehaese)

Auteur: David Thoeng (Dehaese & Dehaese)

Op 22 februari 2024 werd het nieuw Strafwetboek aangenomen in de Kamer met belangrijke wijzigingen ook voor bedrijven, bedrijfsleiders en bestuurders. In de oude regelgeving was er slechts één hoofdstraf voor de onderneming, namelijk de geldboete. Dit arsenaal werd uitgebreid door wetgever. De rechter beschikt nu over een aantal andere mogelijkheden als hoofdstraf. Net zoals voor natuurlijke personen, zullen de straffen in het ondernemingsstrafrecht opgedeeld worden in niveaus. Er bestaan in totaal 8 niveaus.
Wij lichten de belangrijkste toe.

DE DIENSTVERLENINGSSTRAF

De dienstverleningsstraf voor ondernemingen is analoog aan de werkstraf met deze voor natuurlijke personen.  De onderneming zal worden veroordeeld tot het verplicht verstrekken van diensten ten voordele van de gemeenschap. Dit kunnen VZW’s zijn, maar ook stichtingen met een sociaal, wetenschappelijk of cultureel oogmerk. Net zoals de werkstraf, zal de betrokken onderneming moeten instemmen met de dienstverleningsstraf. Het budget dat kan worden ingezet voor de gemeenschap bedraagt maximaal 360.000 EUR. De rechter zal dit budget bepalen. De rechter zal bovendien aanwijzingen geven over de concrete inhoud en de uitvoeringsmodaliteiten. Als de dienstverleningsstraf niet wordt uitgevoerd, zal de rechtbank in een vervangende geldboete voorzien. De ratio legis van de wetgever is het “herstel van het imago van de onderneming”.

DE PROBATIESTRAF

De probatiestraf bestond ook al veel langer voor een natuurlijke persoon. De rechter kan nu ook een onderneming een probatiestraf opleggen. De rechtspersoon zal tijdens een periode van 6 maanden tot 2 jaar bepaalde algemene en bijzondere voorwaarden moeten naleven. Ook deze straf kan pas worden opgelegd als de onderneming hiermee instemt.
De rechter kan voorzien in een vervangende geldboete als de voorwaarden niet worden nageleefd.

DE GELDBOETE EN GELDSTRAF

Ook de geldboete werd gewijzigd. De geldboete van niveau 1 bedraagt 20.000 EUR tot maximum 360.000 euro. De geldboete van niveau 8 wordt een geldboete van meer dan 4.000.000 EUR tot maximum 5.760.000 EUR. De wetgever riep naast de geldboete ook de geldstraf in het leven. Deze straf kan tot driemaal de behaalde winst of de verwachte winst uit het misdrijf bedragen. De straf bestaat naast de geldboete en de verbeurdverklaring.  De rechter houdt daarbij rekening met de middelen van de betrokken onderneming. Hoe groter de financiële draagkracht, hoe hoger dus de potentiële bijkomende geldstraf.

DE VEROORDELING BIJ SCHULDVERKLARING

Tot slot kan de rechter ook een eenvoudige schuldverklaring uitspreken. De rechter zal dan een veroordeling uitspreken, het al dan niet schuldig zijn aan bepaalde tenlasteleggingen, maar zal geen straf opleggen. Dit is enkel mogelijk wanneer het gaat over minder ernstige feiten.

Bron: Dehaese & Dehaese