Discriminatie op de werkvloer:
de laatste ontwikkelingen

Mr. Inger Verhelst (Claeys & Engels)

Webinar op donderdag 24 september 2026

Regels en afspraken op de werkvloer.
Arbeidsovereenkomst, arbeidsreglement of policy?

Mr. Sieglien Huyghe (Claeys & Engels)

Webinar op vrijdag 27 februari 2026

Ontslag van A tot Z:
recente rechtspraak en bescherming van bedrijfsgeheimen

Mr. Kato Aerts en mr. Sarah Witvrouw (Lydian)

Webinar op vrijdag 6 maart 2026

Wenst u meerdere opleidingen
te volgen bij LegalLearning?

Overweeg dan zeker ons jaarabonnement

Krijg toegang tot +250 opleidingen

Live & on demand webinars

Met tussenkomst van de kmo-portefeuille

Grensoverschrijdende sociale zekerheid
anno 2026: een update

Dhr. Bruno De Pauw (RSZ)

Webinar op vrijdag 20 november 2026

Conflicten met de RSZ:
aandachtspunten in 2026

Mr. Bart Adriaens en mr. Veerle Van Keirsbilck (Claeys & Engels)

Webinar op vrijdag 24 april 2026

Een cafetariaplan: flexibel loonpakket à la carte (Attentia)

Arbeid & Sociale zekerheid | 2 december 2025

Auteur: Attentia

In een cafetariaplan kunnen je werknemers bepaalde elementen uit hun verloning (extrabaremieke maandloon, eindejaarspremie, bonus, extralegaal verlof of bedrijfswagen) inruilen voor bepaalde andere extralegale voordelen.

Normaal gezien behoudt een medewerker zoals in het voorbeeld hieronder ongeveer € 460 netto van een brutoloon of premie van € 1000. Bovendien kost deze de werkgever in werkelijkheid € 1.280 door de betaling van sociale bijdrage (RSZ).

Flexibiliseer je het loon of de premie? Dan wordt dit een budget van € 1.000 waarmee je medewerker kan kiezen met een minimum aan belastingen en sociale bijdragen.

Ook de werkgever behoudt een budget van € 280 omdat er geen patronale RSZ op het klassieke loon verschuldigd is. De werkgever mag dit budget gebruiken om de kosten van het flexplan te financieren.

Wat overblijft mag als extra budget worden toegekend aan de werknemers. Dit is de zogenaamde fundingfactor. Als een werkgever een extra budget van € 100 toekent zoals in het voorbeeld hieronder, dan spreken we van een funding factor van 1,1 of 10%. Het budget stijgt immers van € 1.000 naar € 1.100 voor de werknemer.

Zo creëert je medewerker als het ware een eigen, gepersonaliseerd loonpakket. Anderzijds ziet de werkgever zijn loonkost niet stijgen. Het is dus een budgetneutrale oplossing om toch maximaal tegemoet te komen aan noden van alle medewerkers, met hun specifieke wensen en gezinssituatie.

Voor wie is een cafetariaplan?

Een cafetariaplan is in theorie toegelaten in elk paritair comité, op voorwaarde dat werkgevers meer betalen dan de sectorbarema’s. In steeds meer sectoren kan je bovendien, naast het extrabaremieke maandloon, nu ook de eindejaarspremie flexibiliseren. Een voorbeeld daarvan is de metaalsector sinds eind 2023.

Metaalarbeiders kunnen 50% van het eindejaarspremie flexibiliseren in ruil voor een bedrijfsfiets en/of extra vakantiedagen. Welke verloningselementen geflexibiliseerd kunnen worden, hangt dus in eerste instantie af van je sector.

Veel bedrijfsleiders in kmo’s denken nog steeds dat flexibel verlonen vooral iets is voor grotere bedrijven omwille van het prijskaartje. Dat is echter niet (meer) zo. Ook voor kmo’s biedt Attentia verschillende pakketten aan. Zo is het mogelijk om continu een mooi aanbod aan voordelen aan te bieden. Een flexplan is er wel enkel voor werknemers op de payroll, niet voor zelfstandigen (en dus freelancers).

Wat zijn de meest gangbare gekozen voordelen in een cafetariaplan?

Je kan als werkgever tal van keuzemogelijkheden bieden in een cafetariaplan. Voorbeelden in een cafetariaplan zijn mobiliteitsoplossingen (een bedrijfswagen, e-bike of treinabonnement, …), financiële producten (bv. warrants of extra pensioensparen in de derde pijler), hospitalisatie- of ambulante zorgverzekering, extra vakantiedagen, multimedia of bureaumeubilair…

Sinds 1 januari 2025 kan je vakantiekampen voor kinderen niet langer opnemen in het flexplan. Die mogelijkheid werd geschrapt.

Uit onderzoek van Attentia bleek dat werkgevers achtereenvolgens het vaakst de bedrijfsfiets, multimedia, pensioensparen, de ambulante zorgverzekering en een bedrijfswagen aanbieden. De meest gekozen voordelen door werknemers zijn dan weer de terugbetaling hospitalisatieverzekering, bedrijfswagen, pensioensparen, smartphone en de ambulante zorgverzekering.

De voordelen van een cafetariaplan

Zowel voor werkgevers als werknemers biedt een cafetariaplan grote voordelen.

Wat zijn de voordelen van een cafetariaplan voor een werknemer?

Eerst en vooral is er voor werknemers een erg groot fiscaal voordeel. Zoals gezegd hou je van die brutopremie van € 1.000 netto ongeveer € 460 over. Kies je daarentegen een smartphone met een aankoopwaarde van € 1.000 incl. btw, rekening houdend met een funding factor van 1,1? Dan lever je netto slechts € 376,65 in, exclusief restwaarde van 10% (dus € 100).

Bij elke levensfase en gezinssituatie horen bovendien andere wensen en noden. Wie schoolgaande kinderen heeft, is misschien best gebaat bij een ambulante zorgverzekering). Wie studenten in huis heeft, kan dan weer kiezen voor hoogwaardige multimedia. Want die krachtige laptops, tablets of smartphones worden met een cafetariaplan eigenlijk voor iedereen toegankelijk.

Wat zijn de voordelen voor een werkgever?

Elke medewerker is anders, dus met welke aangeboden extralegale voordelen bied je iedereen een interessant extraatje? Een cafetariaplan komt tegemoet aan die veelheid aan wensen en voorkeuren.

Het is dus een mooie troefkaart in een krappe arbeidsmarkt waar het sowieso een uitdaging is om talenten aan te trekken én aan boord te houden. Medewerkers die zich betrokken voelen in besluitvorming, en dus ook over hun eigen loon, tonen zich bovendien gemotiveerder. Toch blijf je als werkgever aan het roer. Jij kiest immers welke voordelen je aanbiedt en welke looncomponenten je flexibiliseert.

Flexibel verlonen en mobiliteit

Draag je als werkgever een duurzaam ESG-beleid hoog in het vaandel? Dan is een plan flexibel verlonen een mooie kans om je wagenpark te vergroenen en te verkleinen.

Het aantal mobiliteitsoplossingen in een cafetariaplan wordt immers voortdurend uitgebreid. Zo kiezen steeds meer medewerkers een (elektrische) bedrijfsfiets of een abonnement voor trein, tram, bus of waterbus.

Lees ook: Je medewerkers een fiets aanbieden: welke opties zijn er?

Relatief nieuw is tot slot Mobility as a Service (MaaS). In de MaaS-app combineer je afhankelijk van je traject verschillende vervoersmiddelen. Zelfs de iets oudere generatie medewerkers, die vaak verknocht is aan z’n bedrijfswagen, combineert zo vaker deelfiets, bus en trein en bedankt voor ellenlange files.

De nadelen van flexibel verlonen

Werknemersorganisaties zijn vaak kritisch voor een cafetariaplan. Er zijn inderdaad aandachtspunten waar medewerkers van op de hoogte moeten zijn, maar die vragen wel om wat context.

Er is een impact op je eventuele ziekte- of werkloosheidsuitkering, maar die is voor de meeste inkomens heel klein. Ook wat je pensioen betreft, lever je heel weinig in. Kies je over drie jaar voor een voordeel van ongeveer € 1.000/jaar, dan heeft dat een impact van € 1 netto op je pensioen per maand. Maar kies je dan met deze 3 keer € 1.000 voor een fiets van € 3.000, dan win je wel om en bij de € 1.000. Wie is duizend maanden met pensioen?

Digital first: DOTS van Attentia

Bij de uitrol van een cafetariaplan kwam in het verleden wel wat administratie kijken. Een digitale tool die alle documentatie bundelt voor medewerkers en HR-professionals is essentieel om uitvoerende taken over te nemen conform wetgeving.

In DOTS, de digitale tool van Attentia, vinden medewerkers de aangeboden keuzes met volledige productfiche, hun beschikbare budget en hun gekozen voordelen, het te ondertekenen addendum en de bruto-netto-simulatie etc.

Zo hou jij als HR-professional je handen vrij voor kerntaken, maar voldoe je aan alle wettelijke vereisten.