Testament. Verval van een gift door gewijzigde omstandigheden. Cass. 2 april 2026 (Eric B.)

Auteur: Eric B.

Samenvatting gemaakt met behulp van AI

Feiten

In een geschil tussen het Belgische Rode Kruis en enkele nabestaanden staat de geldigheid van een testament ter discussie. De erflater had via een testament een gift voorzien, maar had na de opmaak ervan handelingen gesteld die onverenigbaar waren met de oorspronkelijke reden van deze schenking. Hierdoor rees de vraag of de gemaakte beschikking in het testament nog wel uitwerking kon krijgen na het overlijden.

Verweermiddelen

De eiser, het Rode Kruis, vocht een eerdere beslissing aan die het testament vervallen verklaarde.

Zij stelden dat de oorzaak of geldigheid van een rechtshandeling enkel beoordeeld moet worden op het moment dat het testament wordt opgemaakt. Volgens hen heeft het latere verdwijnen van deze specifieke reden geen enkele invloed op het voortbestaan en de geldigheid van de gift.

Principes

De rechters verduidelijken dat de oorzaak van een testament niet enkel de loutere wil is om te schenken, maar ook de concrete determinerende beweegreden omvat. Men vermoedt dat deze fundamentele beweegreden aanwezig blijft tot aan het moment van overlijden. Echter, als deze beslissende reden vóór het overlijden verdwijnt of wegvalt, kan de gift door de rechter vervallen worden verklaard waardoor deze geen uitwerking krijgt. Dit verval kan zich onder meer voordoen wanneer de erflater na het opmaken van het testament zelf handelingen stelt in een ruimer geheel van omstandigheden die simpelweg niet meer te rijmen vallen met de oorspronkelijke beweegreden van de gift.

Besluit

Het ingestelde beroep van het Rode Kruis wordt door de rechters volledig verworpen. Het oordeel luidt dat de eiser faalt naar recht met zijn argumentatie. Tot slot wordt de eiser veroordeeld tot het betalen van de gerechtskosten en het verschuldigde rolrecht.

Lees hier het arrest