Aannemingswerken en gasexplosie. Rechtbank van eerste aanleg West-Vlaanderen 9 februari 2026 (Recht op zaterdag)

Auteur: Marc Vandecasteele (Recht op zaterdag)

De feiten

Op 26 augustus 2022 had een aannemingsvennootschap een overheidsopdracht verkregen om in het centrum van Oostende wegen- en rioleringswerken uit te voeren. Op 13 oktober 2022 om 11.20u kreeg de noodcentrale 112 diverse meldingen van een gaslek in de Ooststraat te Oostende. Politie en brandweer kwamen ter plaatse en gingen over tot het afzetten van de Ooststraat, een stuk van de Christinastraat en de Aartshertoginnestraat. Om 11.32u werden de straten geëvacueerd. Om 11.35u was Fluvius ter plaatse.

Om 11.36u was er een zware ontploffing in de Ooststraat. Er ontstond een grote luchtverplaatsing en een vuurbal, waarbij verschillende mensen werden weggeblazen. Drie mensen raakten ernstig gewond.

Het gaslek en de ontploffing werden veroorzaakt terwijl de kraanman een damplaat in de grond aan het trillen was.

Uit het onderzoek van de gerechtsdeskundige en de branddeskundige bleek dat een damplaat de gasleiding beschadigde en een incisie aan de zijkant veroorzaakte. Hierdoor lekte het gas ondergronds uit de gasleiding.

De verantwoordelijkheden volgens de rechtbank

De aannemingsvennootschap, de bestuurder van deze vennootschap en de werfleider

De aannemingsvennootschap, de bestuurder van deze vennootschap en de werfleider zijn schuldig aan onopzettelijke slagen door gebrek aan voorzichtigheid of voorzorg. Geen van de drie had voor aanvang van de werken een KLIPplan geraadpleegd, waarop de ligging van de gasleiding duidelijk en accuraat kon worden afgeleid.

De werkzaamheden mochten niet worden uitgevoerd binnen een perimeter van twee meter langs de beide kanten van de gasleiding zonder een voorafgaande goedkeuring van de aardgasdistributienetbeheerder. Deze goedkeuring werd door de aannemingsvennootschap (en diens bestuurder) niet aangevraagd.

De werfleider wist zeer goed dat de werken ter hoogte van de Ooststraat en de Christinastraat complex waren, maar liet na de noodzakelijke voorzorgmaatregelen te nemen.

De kraanman, de veiligheidscoördinator en een werknemer van de veiligheidscoördinator 

De kraanman had louter een uitvoerende functie onder toezicht van de werfleider en beschikte niet over een leidinggevende of coördinerende functie. Er is geen fout of een gebrek aan voorzorg bewezen. Van zodra de gasgeur werd opgemerkt, heeft hij de werkzaamheden stopgezet, de omstaanders verwittigd en de noodprocedure gestart.

De veiligheidscoördinator en een werknemer van de veiligheidscoördinator werden vrijgesproken. Niets wijst erop dat beide beklaagden foutief of onzorgvuldig nalatig zouden hebben gehandeld. Zo blijkt dat een duidelijk preventiedossier werd voorgelegd, waarbij verwezen werd naar het KLIPplan. Ook de Synergrid-voorschriften waren consulteerbaar via het KLIPplan, waarnaar expliciet werd verwezen in het veiligheids- en gezondheidsplan. De aannemers waren ook in het bezit van de KLIPplannen.

Lees hier verder