Ontslag. Een combinatie van (beweerde) overmacht én de toepassing van CAO32 bis (Recht op zaterdag)

Auteur: Marc Vandecasteele (Recht op zaterdag)

Arbeidshof Luik 23 april 2024

De feiten

X baat twee boekwinkels uit, één gevestigd in T. en de andere in P.

Mevrouw M. is werkzaam bij boekhandel P.

Beide boekhandels waren het slachtoffer van de overstromingen van 14 en 15 juli 2021. T. sprl koos ervoor om de boekhandel van T. te heropenen, maar niet de boekhandel P, die verkocht werd.

X koos ervoor om de boekhandel van T. te heropenen, maar niet de boekhandel P, die verkocht werd.

X kampte toen met een personeelsoverschot en heeft het contract van mevrouw M. opgezegd wegens overmacht.

Het onterecht inroepen van overmacht als reden tot ontslag

Om te kunnen stellen dat de overeenkomst door overmacht is ontbonden, moet de onvoorziene gebeurtenis zelf de ontbinding veroorzaken en rechtstreeks het einde van de contractuele relatie tot gevolg hebben. De vernietiging van het contract moet het gevolg zijn van de onvoorzienbare gebeurtenis. In dit geval is de beëindiging van het contract niet direct het gevolg van de overstroming van 14 en 15 juli 2021. Deze overstroming heeft de heropening van een van de operationele hoofdkantoren van het bedrijf vanaf oktober 2021 niet verhinderd. De beëindiging van het contract is het gevolg van de keuze die X  heeft gemaakt om het contract van mevrouw M. niet over te dragen aan de koper van de zaak en mevrouw M. vervolgens niet in dienst te houden zolang zij haar activiteit voortzet, zeker op één enkele exploitatiezetel.

Vanaf het moment dat X een keuze heeft gemaakt, kan er geen sprake meer zijn van overmacht.

En bovendien toepassing van CAO32bis

Wanneer er sprake is van een conventionele overdracht van een onderneming, zijn de overdrager en de verkrijger verplicht de schulden te betalen die voortvloeien uit de arbeidsovereenkomsten die bestonden op de datum van de overdracht, met inbegrip van de opzegvergoeding die verschuldigd is in geval van beëindiging van de arbeidsovereenkomst vóór de overdracht.

Met betrekking tot schulden ontstaan ​​na de overdracht oordeelt het Hof van Cassatie echter dat uit de artikelen 1, 1°, 7 en 8 W.C.T. nr. 32bis volgt dat in beginsel alleen de verkrijger gehouden is schulden te betalen die ontstaan ​​na de datum van de overdracht van de vennootschap. Het komt echter voor dat de overdrager na de overdracht bepaalde acties blijft ondernemen jegens de overgedragen werknemers. Als een werknemer die gebonden is door een arbeidsovereenkomst met een werkgever in principe echter in dienst is van deze ene werkgever, herinnert de rechtbank eraan dat een werknemer in het kader van één enkele arbeidsovereenkomst twee verschillende werkgevers kan hebben, wanneer zij de uitoefening van de prerogatieven van de werkgever delen en nauwe relaties onderhouden. Wanneer, in toepassing van de theorie van de dualiteit van werkgevers, wordt geconcludeerd dat twee werkgevers de prerogatieven van de werkgever delen binnen het kader van één enkel contract, zijn ze in solidum verplicht de verplichtingen die uit het contract voortvloeien, te respecteren. In dit geval bleef X haar werkgeversbevoegdheden jegens mevrouw M. uitoefenen na de dag van de overplaatsing, door haar twee maanden economisch werkloos te houden en vervolgens de arbeidsovereenkomst te beëindigen wegens overmacht.

Lees hier het arrest