Het contract in het nieuwe B.W. (LegalNews.be)

Auteur: LegalNews.be

Publicatiedatum: 02/01/2018

In het Voorontwerp van wet houdende invoeging van Boek VI « De verbintenissen » in het nieuw Burgerlijk Wetboek zijn specifieke artikelen gewijd aan het contract als bron van verbintenissen.

LegalNews.be selecteerde een aantal relevante en verhelderende commentaren bij een aantal  artikelen inzake de definitie van het contract en een aantal opgesomde contracten:

1. Artikel 8. – Definitie van het contract

1. Definitie:

Het contract, of overeenkomst, is een wilsovereenstemming tussen twee of meer personen met de bedoeling rechtsgevolgen te doen ontstaan.

1.2. Commentaar:

Contract en overeenkomst worden opgevat als synoniemen. De rechtsgevolgen beoogd door een contract zijn bijvoorbeeld het vestigen, het vaststellen, het modaliseren, het schorsen, het verdragen, het wijzigen of het uitdoven van subjectieve rechten, de oprichting van een rechtspersoon in de gevallen bepaald door de wet, enz..

2. Artikel 9. Consensuele, plechtige en zakelijke contracten

2.1. Definitie:

Het contract is consensueel wanneer het tot stand komt door de loutere wilsovereenstemming van de partijen. Het contract is plechtig wanneer zijn totstandkoming onderworpen is aan vormvereisten. Het contract is zakelijk wanneer zijn totstandkoming onderworpen is aan de overhandiging van de zaak aan de andere partij.

2.2.Commentaar:

Dit artikel bevestigt het onderscheid tussen consensuele, plechtige en zakelijke contracten. Het plechtig of zakelijk karakter van een contract kan zijn grondslag vinden in de wet of in een contract. De partijen kunnen met andere woorden zelf hun contract plechtig of zakelijk maken.

De overhandiging van de zaak doelt niet louter op de fysieke overdracht maar moet in ruime zin worden begrepen als de overhandiging of ter beschikkingstelling van het voorwerp van een van de prestaties.

3. Artikel 10. Wederkerige en eenzijdige contracten

3.1. Definitie:

Het contract is wederkerig wanneer de partijen over en weer jegens elkaar verbonden zijn. Het contract is eenzijdig wanneer een partij verbonden is jegens een andere, zonder enige verbintenis voor laatstgenoemde.

3.2.Commentaar:

De bewoording “wanneer de partijen zich over en weer jegens elkaar verbinden” uit oud artikel 1102 van het Burgerlijk Wetboek is vervangen door “wanneer de partijen over en weer jegens elkaar verbonden zijn” om ook de onvolmaakt wederkerige contracten te omsluiten.

4. Artikel 11. Contracten onder bezwarende titel en om niet

4.1. Definitie:

Het contract is onder bezwarende titel wanneer het voor elke partij een voordeel oplevert. Het contract is om niet wanneer een partij die aan de andere een voordeel verschaft, in ruil daarvoor geen voordeel krijgt.

4.2.Commentaar:

De oude definities zijn vereenvoudigd, zonder aan de draagwijdte ervan te willen raken. Een “voordeel” krijgt een ruime invulling. Bij een overeenkomst voor de levering van digitale inhoud kan het voordeel bijvoorbeeld niet alleen bestaan in de betaling van een prijs, maar ook de vorm aannemen van het leveren van persoonlijke of andere gegevens (cf. Richtlijnvoorstel betreffende bepaalde aspecten van overeenkomsten voor de levering van digitale inhoud).

5. Artikel 12. Vergeldende en kanscontracten

5.1. Definitie:

Het contract is vergeldend wanneer de prestaties bij zijn totstandkoming door de partijen als gelijkwaardig worden beschouwd. Het contract is een kanscontract wanneer de gelijkwaardigheid van de wederkerige prestaties waartoe de partijen zich verbonden hebben, onzeker zijn aangezien het bestaan of de omvang van één ervan afhangt van een onzekere gebeurtenis.

5.2.Commentaar:

Het verankert de door het Hof van Cassatie gehanteerde definitie van kanscontracten

6. Artikel 13. Raamcontract

1. Definitie:

Het raamcontract is het contract waarbij de partijen de algemene principes overeenkomen waarbinnen zij latere uitvoeringscontracten zullen sluiten.

6.2.Commentaar:

Dit artikel is geïnspireerd op artikel 1111 C. civ. Fr

7. Artikel 14. Toetredingscontract

7.1. Definitie:

Het contract is een toetredingscontract wanneer het vooraf eenzijdig is opgesteld door de ene partij en de andere geeninvloed heeft kunnen hebben op de inhoud ervan.

7.2.Commentaar:

Dit artikel is geïnspireerd op artikel 1102- 5 Catala en artikel 3.2 van de richtlijn 93/13/EEG. Het feit dat sommige onderdelen van het contract (bv. de bijzondere voorwaarden, een afzonderlijk beding of een onderdeel van een beding) het voorwerp zijn geweest van een onderhandeling, sluit de toepassing van deze definitie op de rest van het contract niet uit, indien de globale beoordeling leidt tot de conclusie dat het niettemin gaat om een toetredingscontract.

8. Artikel 15. Contract met een consument

8.1. Definitie:

Een contract met een consument is het contract gesloten tussen een onderneming in de zin van artikel I.1, 1°, van het Wetboek van economisch recht en een consument in de zin van artikel I.1, 2°, van dit Wetboek.

8.2.Commentaar:
Het contract met een consument wordt gedefinieerd via een verwijzing naar de definities opgenomen in het Wetboek van economisch recht.

9. Artikel 16. Meerpartijencontract

9.1. Definitie:

Een meerpartijencontract is een contract door meer dan twee partijen aangegaan.

9.2.Commentaar:

Onder het oude Burgerlijk Wetboek werd de mogelijkheid om een meerpartijencontract te sluiten afgeleid uit oud artikel 1101 BW, waar een contract gedefinieerd werd als een ‘overeenkomst waarbij een of meer personen zich jegens een of meer andere verbinden’. Naar het voorbeeld van buitenlandse codificaties (zoals bv. Nederland en Italië) en in navolging van de aandacht in de rechtsleer voor deze figuur wenst het ontwerp het meerpartijencontract in het nieuwe Burgerlijk Wetboek ‘officieel’ te erkennen door een definitie op te nemen en een specifieke bepaling aan het meerpartijencontract te wijden. Overeenkomstig artikel 17, is het meerpartijencontract in principe onderworpen aan dezelfde regels als tweepartijencontracten, tenzij hun aard of strekking zich daartegen verzet.

10. Artikel 17. Toepassingsgebied en verwijzingen

10.1. Definitie:

Hoofdstuk 1 bevat de algemene regels die van toepassing zijn op alle contracten, meerpartijencontracten inbegrepen, en contractuele bedingen, tenzij hun aard of strekking zich daartegen verzet. De regels die alleen voor bijzondere contracten gelden, worden vastgesteld in de titels die elk van die contracten betreffen, in het Wetboek van economisch recht en in bijzondere wetten.

10.2. Commentaar:

De lijst van de soorten contracten in dit hoofdstuk is niet exhaustief. Enkel begrippen waarvoor andere bepalingen in het Burgerlijk Wetboek regels bevatten worden gedefinieerd. Definities van soorten contracten waarvoor in bijzondere wetten regels opgenomen zijn, moeten in die bijzondere wetten gedefinieerd worden en definities van soorten contracten waarvoor geen regels volgen, horen thuis in handboeken.

De commentaar betreffende de artikelen vindt u hier (vanaf pagina 22)

Het voorontwerp met de betreffende artikelen vindt u hier (vanaf pagina 6)