Consulteren van huwelijks-en samenlevingsovereenkomsten: sneak peak of Chinese wall (aternio)

Auteur: Eveline Smet (aternio)

Publicatiedatum: 09/07/2021

Het Centraal register van Samenlevings- en Huwelijksovereenkomsten (CRH) is een centrale gegevensdatabank voor, uiteraard, samenlevings- en huwelijksovereenkomsten. Met de woorden “administratieve vereenvoudiging” hoog in het vaandel, is het CRH reeds operationeel sinds 1 september 2011.

Het register omvat ondertussen alle kerngegevens van huwelijksovereenkomsten, afgesloten sinds 1 september 1981 (indien de beide echtgenoten nog in leven waren na 1 september 2011). Voor de samenlevingsovereenkomsten, gaat het om deze die opgemaakt zijn vanaf 1 september 2015. Reeds eerder werden de uitgangspunten van het CRH uiteengezet.

Hoe registreren in het CRH?

De registratie van een samenlevings- of huwelijksovereenkomst is verplicht. Bij het afsluiten en/of wijzigen van dergelijke overeenkomst, zal de instrumenterende notaris voor de registratie zorgen. U hoeft hier zelf niets voor te ondernemen. De registratie van een samenlevings- of huwelijksovereenkomst in het CRH gebeurt aan een democratisch tarief.

Wie kan het CRH consulteren?

In de eerste plaats is het CRH uiteraard consulteerbaar voor de partijen zelf. Vervolgens hebben ook notarissen, gerechtsdeurwaarders en de griffiers en magistraten bij de diverse rechtcolleges toegang tot het register. Ook openbare overheden, instellingen van openbaar nut en instellingen van algemeen belang kunnen het register raadplegen, als deze kennisname noodzakelijk is voor de uitvoering van hun wettelijke opdracht. Last but not least kan ook iedereen die een reëel belang aantoont, het register consulteren.

Reëel belang?

De definitie van dat reëel belang is natuurlijk voor interpretatie vatbaar. De wetgever stelt dat het belang reëel is, indien de rechten en verplichtingen van die persoon getroffen worden door het huwelijksvermogensstelsel van diegene waarvoor men de raadpleging uitvoert. De aanvrager moet dat belang ook aan te tonen.

De aanvrager dient het verzoek tot consultatie te richten tot de Koninklijke Federatie van het Belgisch Notariaat (KFBN). Zij zullen beoordelen of het aangevoerde belang voldoende is, om de toegang tot het CRH toe te staan.

Schuldeisers?

Het wordt vrij algemeen aanvaard dat schuldeisers een reëel belang hebben om het CRH te consulteren. Het is voor hen namelijk van belang te weten wat het zogenaamde onderpand van hun schuldenaar is. Een schuldenaar die gehuwd is onder het wettelijk stelsel, heeft namelijk ook het gemeenschappelijk vermogen achter zich staan. Een schuldenaar die onder het stelsel van scheiding van goederen is gehuwd, beschikt enkel over diens eigen vermogen. Dat dit soms vrij ver kan gaan, hebben we reeds eerder voor u uitgespit.

Familieleden?

Hebben ook familieleden een reëel belang om het CRH te consulteren? Het is in ieder geval niet ondenkbaar. Stel dat we te maken hebben met een klassieke gezinssituatie: vader en moeder, twee kinderen. De ouders verrichten een schenking aan de kinderen, met als modaliteit dat het geschonkene niet mag worden ingebracht in een huwgemeenschap. Wat als één van de kinderen zou huwen en een huwelijkscontract zou afsluiten, waarbij toch een inbreng zou gebeuren. Wie zou dat weten? Daarvoor zou u dus een verzoek kunnen indienen.

Welke gegevens kan je via het CRH consulteren?

Het CRH omvat enkel zogenaamde metagegevens, zoals:

  • wie heeft een huwelijkscontract?
  • wanneer werd het huwelijkscontract opgemaakt en/of gewijzigd?
  • wat is het gekozen stelsel?
  • voor welke notaris is het contract gesloten?
  • welke notaris bewaart de akte?

Alle andere informatie wordt niet vrijgegeven. Het is dus niet mogelijk om via het CRH een akte zelf te consulteren en de inhoud er van te weten te komen. Dat is en blijft privé. Wie hier meer informatie over wenst, zal het bij een betrokken partij moeten opvragen. Met andere woorden: ook al kan u een reëel belang aantonen, dan staat u nog niet zo heel veel verder. Qua inhoud botst u daar dus nog steeds op een muur.

Lees hier het originele artikel